पेट्री डिश साफ करणेही एक कंटाळवाणी प्रक्रिया आहे, परंतु या प्रक्रियेमुळे प्रयोग अधिक कार्यक्षम होऊ शकतात. जर पेट्री डिश स्वच्छ केली नाही, तर प्रयोगकर्त्याला प्रायोगिक माहितीवर प्रक्रिया करण्यासाठी अधिक वेळ वाया घालवावा लागतो. आणि जर पेट्री डिश पूर्णपणे स्वच्छ केली, तर प्रयोगकर्ता अधिक कार्यक्षमतेने प्रयोग करू शकतो.
पेट्री डिशची हाताने साफसफाई:
साधारणपणे, ही प्रक्रिया भिजवणे, घासणे, लोणचे बनवणे आणि स्वच्छ करणे या चार टप्प्यांमधून जाते.
१. भिजवणे: नवीन किंवा वापरलेली काचेची भांडी प्रथम पाण्यात भिजवावीत, जेणेकरून त्यावरील चिकटलेले पदार्थ मऊ होऊन विरघळतील. नवीन काचेची भांडी वापरण्यापूर्वी नळाच्या पाण्याने स्वच्छ धुवावीत आणि नंतर ५% हायड्रोक्लोरिक ऍसिडमध्ये रात्रभर भिजत ठेवावीत; वापरलेल्या काचेच्या भांड्यांना अनेकदा भरपूर प्रथिने आणि तेल चिकटलेले असते, जे सुकल्यानंतर सहजासहजी निघत नाही, म्हणून ती वापरल्यानंतर लगेच स्वच्छ पाण्यात बुडवून घासावीत.
२. घासणे: भिजवलेली काचेची भांडी डिटर्जंटच्या पाण्यात बुडवून मऊ ब्रशने वारंवार घासा. घासताना कोणतीही जागा शिल्लक ठेवू नका आणि भांड्यांच्या पृष्ठभागाचे फिनिश खराब होऊ देऊ नका. स्वच्छ केलेली काचेची भांडी पिक्लिंगसाठी धुवून कोरडी करा.
३. लोणचे घालणे: लोणचे घालणे म्हणजे वर नमूद केलेली भांडी एका स्वच्छ करण्याच्या द्रावणात, ज्याला आम्ल द्रावण असेही म्हणतात, भिजवून ठेवणे. आम्ल द्रावणाच्या तीव्र ऑक्सिडीकरणामुळे भांड्यांच्या पृष्ठभागावरील संभाव्य अवशिष्ट पदार्थ काढून टाकले जातात. लोणचे घालण्याचा कालावधी सहा तासांपेक्षा कमी नसावा, साधारणपणे रात्रभर किंवा त्याहून अधिक असावा. भांड्यांची काळजी घ्या.
४. स्वच्छ धुणे: भांडी घासून आणि लोणचे बनवल्यानंतर पाण्याने पूर्णपणे स्वच्छ धुवावीत. लोणचे बनवल्यानंतर भांडी स्वच्छ धुतली जातात की नाही, याचा थेट परिणाम पेशी संवर्धनाच्या यशापयशावर होतो. लोणचे बनवल्यानंतर भांडी हाताने धुवावीत आणि प्रत्येक भांडे कमीतकमी १५ वेळा पाण्याने भरून रिकामे करावे. शेवटी, ती २-३ वेळा दुहेरी ऊर्ध्वपातित पाण्यात भिजवून, वाळवून किंवा सुकवून पुढील वापरासाठी पॅक करावीत.

XPZ वापरण्याची साफसफाईची पद्धतप्रयोगशाळेतील काचेची भांडी धुण्याचे यंत्रपेट्री डिश स्वच्छ करणे:
स्वच्छ करण्याची क्षमता: एकाच वेळी १६८ पेट्री डिश स्वच्छ करता येतात.
साफसफाईचा वेळ: साफसफाई पूर्ण करण्यासाठी ४० मिनिटे
स्वच्छ करण्याची प्रक्रिया: १. स्वच्छ करायची पेट्री डिश (नवीन डिश थेट बॉटल वॉशरमध्ये ठेवता येते, आणि कल्चर मीडियम असलेल्या पेट्री डिशमधील कल्चर मीडियम शक्य तितके जास्त ओतून टाकावे) बॉटल वॉशरच्या जुळणाऱ्या बास्केटमध्ये ठेवा. एका थरात ५६ पेट्री डिश स्वच्छ करता येतात, आणि एका वेळी १६८ तीन-स्तरीय पेट्री डिश स्वच्छ करता येतात.
२. बॉटल वॉशिंग मशीनचा दरवाजा बंद करा, क्लीनिंग प्रोग्राम निवडा, आणि मशीन आपोआप साफसफाई सुरू करेल. साफसफाईच्या प्रक्रियेमध्ये पूर्व-स्वच्छता – अल्कलीने मुख्य धुलाई – आम्ल निष्प्रभीकरण – शुद्ध पाण्याने धुणे यांचा समावेश असतो.
३. साफसफाई झाल्यावर, बॉटल वॉशिंग मशीनचा दरवाजा आपोआप उघडतो, स्वच्छ केलेली कल्चर डिश बाहेर काढली जाते आणि निर्जंतुकीकरणासाठी निर्जंतुकीकरण उपकरणाकडे नेली जाते.
जैविक प्रयोगशाळांमध्ये पेट्री डिशची स्वच्छता ही प्रयोगशाळा व्यवस्थापनाचा एक अत्यंत महत्त्वाचा भाग आहे. हाताने स्वच्छता करण्याऐवजी पूर्णपणे स्वयंचलित बॉटल वॉशिंग मशीनचा वापर केल्याने प्रयोगाच्या माहितीवर (डेटावर) होणारा क्रॉस-कंटॅमिनेशनचा (एका घटकाचे दुसऱ्या घटकात संक्रमण होण्याचा) परिणाम टाळता येतो, प्रयोग करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांच्या आरोग्याचे रक्षण होते आणि प्रयोगाची कार्यक्षमता सुधारते.