♦प्रकरणाचा आढावा:

अलीकडेच, ‘बाटली धुण्याच्या यंत्रांसाठीच्या अवाजवी किमतीच्या दाव्या’च्या एका खळबळजनक बातमीने व्यापक जनमत निर्माण केले आहे. ती बातमी पुढीलप्रमाणे आहे:

तात्पुरती भांडी घासणारी महिला श्रीमती झोऊ, ४० वर्षांपेक्षा जास्त वयाची आहे. तिला उत्तर चीनमधील एका तृतीय-पक्ष चाचणी संस्थेच्या मालकीच्या प्रयोगशाळेत मे महिन्यात काही महिन्यांपेक्षा कमी कालावधीसाठी कामावर ठेवण्यात आले होते. प्रयोगशाळेतील टेस्ट ट्यूब, पिपेट, बीकर आणि मोजमाप कप यांसारख्या काचेच्या भांड्यांच्या स्वच्छतेची जबाबदारी श्रीमती झोऊ यांच्यावर होती. भांडी घासण्याच्या प्रक्रियेदरम्यान, काचेच्या भांड्यांवर राहिलेल्या रसायनांमुळे झालेल्या नुकसानीमुळे, तिचा चेहरा, हात आणि शरीराच्या इतर भागांना गंभीर दुखापत झाली. हे प्रकरण संबंधित विभागांनी स्वीकारले आहे.

श्रीमती झोऊ यांनी माध्यमांना सांगितले की, नव्याने स्थापन झालेल्या प्रयोगशाळेची अंतर्गत व्यवस्थापन प्रणाली परिपूर्ण नाही आणि त्यांना पुरेसे पूर्व-प्रशिक्षण मिळालेले नाही. विशेषतः प्रयोगानंतर उर्वरित रासायनिक पदार्थांवर प्रक्रिया करताना, त्यांना अभिकर्मकांची धोक्याची पातळी, संरक्षक उपकरणे आणि संरक्षक पद्धती यांबद्दल माहिती दिली गेली नव्हती.

याव्यतिरिक्त, या प्रयोगशाळेत आठवड्याच्या दिवसांमध्ये भांडी घासण्याचे काम खूप जास्त असते, तर प्रयोगशाळेतील काचेच्या भांड्यांची स्वच्छता खूप चांगली असते. तथापि, हाताने धुण्याचा परिणाम अनेकदा प्रयोगशाळेच्या व्यक्तिनिष्ठ मानकांची पूर्तता करत नाही, त्यामुळे मला पुन्हा काम करण्यासाठी अतिरिक्त वेळ काम करावे लागते. या मुद्द्यावर स्थानिक कामगार विभागाकडे स्वतंत्र तक्रार केली जाईल.

औद्योगिक दुखापतीच्या मूल्यांकनाद्वारे श्रीमती झोऊ यांची अंशतः काम करण्याची क्षमता नष्ट झाल्याचे सिद्ध झाले आहे. यानुसार, मी प्रयोगशाळेला वैद्यकीय खर्च, कामाच्या नुकसानीचा खर्च, वाहतूक खर्च इत्यादींसाठी एकूण १० लाख युआनपेक्षा जास्त रकमेची भरपाई देण्याची विनंती करतो. या प्रकरणाचा पुढील तपास अजूनही सुरू आहे.

खरं तर, प्रयोगशाळेत असे अनेक रासायनिक अभिकर्मक असतात जे मानवी शरीराला वेगवेगळ्या प्रमाणात हानी पोहोचवतात. जर प्रयोगशाळेने कर्मचाऱ्यांच्या संरक्षणासाठी पुरेशी खबरदारी घेतली नाही आणि प्रयोगशाळेतील उपकरणांच्या स्वच्छतेकडे दुर्लक्ष केले, तर त्यामुळे कर्मचाऱ्यांमध्ये संवेदनशीलता, अपंगत्व आणि कर्करोगासारखे गंभीर परिणाम होऊ शकतात. म्हणूनच, प्रयोगशाळेतील कर्मचारी ज्या विषारी अभिकर्मकांच्या संपर्कात वारंवार येतात, त्याबद्दल आपल्याला काही मूलभूत माहिती असणे आवश्यक आहे.

♦प्रयोगशाळांमध्ये सामान्यपणे आढळणारे विषारी अभिकर्मक

हायड्रोक्लोरिक आम्ल. एक रंगहीन पारदर्शक द्रव. याचा वास तीव्र आणि उग्र असतो. यात उच्च क्षरणकारी गुणधर्म आहेत. आणि संहत हायड्रोक्लोरिक आम्ल (धूरयुक्त हायड्रोक्लोरिक आम्ल) अजूनही आम्लाच्या धुक्याचे बाष्पीभवन करू शकते. यामुळे श्वसनसंस्थेचे अवयव, डोळे, त्वचा आणि पचनसंस्थेचे अपरिवर्तनीय नुकसान होऊ शकते. असे म्हणता येईल की, मानवी ऊतींसाठी तसेच आम्लाच्या धुक्याच्या स्वरूपातील हायड्रोक्लोरिक आम्लाच्या हानीपासून संरक्षण करण्यासाठी हे आवश्यक आहे. याव्यतिरिक्त, जेव्हा हायड्रोक्लोरिक आम्ल ऑक्सिडायझर्ससोबत (जसे की ब्लीच, सोडियम हायपोक्लोराइट किंवा पोटॅशियम परमँगनेट) मिसळले जाते, तेव्हा विषारी क्लोरीन वायू तयार होतो.

फॉर्मल्डिहाइड. दैनंदिन जीवनात, घरातील "फॉर्मल्डिहाइड विषबाधे"बद्दल अनेकदा ऐकायला मिळते. ओ-फेनिलफेनॉल शोध प्रकल्पात, फॉर्मल्डिहाइडचा वापर सेंद्रिय अर्क म्हणून केला गेला; उच्च कार्यक्षमता द्रव क्रोमॅटोग्राफी सहसंबंध शोधात याचा वापर अनेकदा मोबाइल फेज म्हणून केला जातो. याव्यतिरिक्त, मास स्पेक्ट्रोमेट्रीद्वारे आयन स्रोत स्वच्छ करताना याचा वापर अनेकदा केला जातो. या पदार्थाचा केंद्रीय मज्जासंस्थेवर पक्षाघात करणारा परिणाम होतो. याचा दृष्टी चेता आणि रेटिनावर विशेष निवडक परिणाम होतो आणि त्यामुळे विकृत बदल होतात. यामुळे चयापचयजन्य आम्लपित्त (मेटाबोलिक ॲसिडोसिस) होऊ शकते.

क्लोरोफॉर्म (chloroform). हे अनेकदा मानवी शरीरातील डोळे, श्वसनमार्ग, त्वचा आणि श्लेष्मपटलाला उत्तेजित करते. कर्करोगकारक असल्याने, क्लोरोफॉर्म यकृत आणि मूत्रपिंडासाठी प्राणघातक आहे. हातमोजे आणि गॉगल्स घालूनच फ्युम हूडमध्ये काम करा.

(4) ऍसिटिक ॲनहायड्राइड. प्रयोगशाळेतील पेंटाक्लोरोफेनॉलच्या शोधात, ऍसिटिक ॲनहायड्राइडचा वापर मध्यवर्ती अभिकर्मक म्हणून केला जातो. हा पदार्थ त्वचेसाठी क्षरणकारी, कमी विषारी आहे आणि त्यामुळे लक्षणीय प्रमाणात डोळ्यातून पाणी येते.

(5) टोल्युइन. अन्न आणि औषध चाचणी संस्थांच्या प्रयोगशाळेत, कीटकनाशकांच्या अवशेषांचा शोध घेण्यासाठी टोल्युइनचा सेंद्रिय अर्क म्हणून वापर केला जातो. दीर्घकाळ संपर्कामुळे न्यूरास्थेनिया सिंड्रोम, यकृतवृद्धी, कोरडी त्वचा, भेगा पडणे, त्वचारोग इत्यादी होऊ शकतात. वायूच्या उच्च सांद्रतेचा केंद्रीय मज्जासंस्थेवर मादक परिणाम होतो आणि दीर्घकाळ त्याच्या वाफेच्या उच्च सांद्रतेचे श्वसन केल्यास तीव्र ॲनिमिया होऊन रक्ताचे आजार होऊ शकतात.

(6) फॉर्मिक ऍसिड: अत्यंत विषारी आणि श्लेष्मल ऊती, वरचा श्वसनमार्ग, डोळे आणि त्वचेसाठी अत्यंत हानिकारक. श्वासाद्वारे आत घेतल्यास, गिळल्यास आणि त्वचेद्वारे शोषल्यास नुकसान होऊ शकते.

याव्यतिरिक्त, बेंझोइक ॲसिड आणि फेनिलइथेनॉल सारख्या अभिकर्मकांमध्ये देखील लक्षणीय दाहक घटक असतात. जेव्हा मानवी शरीर ते श्वासाद्वारे आत घेते, सेवन करते किंवा त्वचेद्वारे शोषले जाते, तेव्हा शरीराच्या उघड्या भागांना इजा होऊ शकते.

या पार्श्वभूमीवर, केवळ वर नमूद केलेलेच विषारी प्रयोगशाळा अभिकर्मक नाहीत, तर त्यांचा साठा आणि वापर संबंधित नियमांनुसारच केला पाहिजे. विशेषतः, स्वच्छता कर्मचाऱ्यांसह सर्व प्रयोगशाळा कर्मचाऱ्यांमध्ये स्वतःच्या आणि इतरांच्या संरक्षणाची जाणीव असली पाहिजे आणि हातमोजे व गॉगल्स यांसारखी संरक्षक उपकरणे घालण्याच्या मूलभूत कामाची अंमलबजावणी केली पाहिजे.

अर्थातच, या प्रकरणावरून हे समजणे कठीण नाही की, प्रायोगिक भांड्यांची, विशेषतः विषारी अभिकर्मक असलेल्या काचेच्या भांड्यांची हाताने स्वच्छता केल्यास, संबंधित कर्मचाऱ्यांच्या शारीरिक सुरक्षेला धोका तर निर्माण होतोच, शिवाय प्रयोगशाळेचा खर्च वाढतो, संबंधित वाद निर्माण होतात आणि प्रयोगशाळेच्या प्रतिष्ठेला व प्रतिमेलाही धक्का पोहोचतो. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, जर काचेची भांडी स्वच्छतेच्या मानकांची पूर्तता करत नसतील, तर चाचणी निकालांच्या अचूकतेची हमी दिली जाऊ शकत नाही. हेच ते मूलभूत कारण आहे की, स्वयंचलित लॅब वॉशर आणि इतर उपकरणे सर्व प्रकारच्या प्रयोगशाळांमध्ये अधिकाधिक लोकप्रिय होत आहेत.

♦मॅन्युअल सीझुकणे VSप्रयोगशाळेतील काचेची भांडी धुण्याचे यंत्र

मॅन्युअल साफसफाईची स्थिती:

पाणी, वीज आणि मजुरीचा खर्च वाढला आहे;

अनेक प्रतिबंधात्मक आणि अनियंत्रित घटक;

मानवी शरीराच्या शारीरिक आणि मानसिक आरोग्यावर महत्त्वपूर्ण परिणाम होतो;

हांगझोऊ एक्सPZ काचपात्र वॉशर:

स्वच्छतेची हमी आहे;

बुद्धिमान प्रमाणित स्वच्छता, वापरण्यास सोपी;

संपूर्ण प्रक्रियेच्या डेटाची शोधक्षमता;

प्रयोगशाळेच्या संसाधनांची प्रभावीपणे बचत करा;

उर्वरित विषारी अभिकर्मकांवर निरुपद्रवी प्रक्रिया करण्यासाठी स्वच्छता हा एक महत्त्वाचा टप्पा आहे. लॅब डिशवॉशर केवळ प्रायोगिक कर्मचाऱ्यांची सुरक्षा आणि आरोग्याचे सर्वोच्च पातळीवर संरक्षण करत नाही, तर विश्वसनीय स्वच्छतेचा उद्देशही साध्य करतो. प्रयोगशाळेच्या दीर्घकालीन फायद्यासाठी, शक्य तितक्या लवकर पूर्णपणे स्वयंचलित काचपात्र धुण्याचे यंत्र खरेदी केले पाहिजे!